USG ginekologiczne – najważniejsze informacje

USG ginekologiczne to nieinwazyjne badanie obrazowe, które umożliwia precyzyjną ocenę narządów płciowych u kobiet, takich jak macica, endometrium oraz jajniki. Podczas badania wykorzystywane są fale ultradźwiękowe o zróżnicowanej częstotliwości, które przechodzą przez tkanki ciała, a następnie odbijają się od różnych struktur, tworząc obraz na monitorze.

Podczas badania USG ginekologicznego lekarz ocenia wielkość i kształt macicy (trzonu, szyjki), szerokość endometrium, grubość myometrium oraz wielkość jajników (wraz z oceną ich objętości i struktury). Lekarz skupia się też na ocenie rozmieszczenia pęcherzyków jajnikowych oraz obecności płynu w zachyłku odbytniczo-macicznym (tzw. zatoka Douglasa). W zależności od tego, jakiej sondy używa lekarz podczas badania, wyróżnia się dwa rodzaje USG ginekologicznego:

• USG przez powłoki brzuszne – sonda jest przesuwana po powierzchni brzucha pacjentki. Badanie przeprowadzane jest u kobiet, które nie są jeszcze aktywne seksualnie lub w trakcie ciąży, kiedy dostęp do wewnętrznych narządów rodnych jest trudniejszy;

• USG dopochwowe (transwaginalne) – sonda jest wprowadzana do pochwy, co pozwala na uzyskanie szczegółowego obrazu narządów płciowych.

Wskazania do USG ginekologicznego

USG ginekologiczne może być przeprowadzane zarówno zarówno profilaktycznie, jak i w przypadku podejrzenia nieprawidłowości w obrębie narządów rodnych. Wskazaniem do badania mogą być:

• problemy z cyklem miesiączkowym, np. nieregularne miesiączki, silny ból menstruacyjny;

• bóle w obrębie miednicy;

• problemy z płodnością;

• podejrzenie zmian w obrębie narządów płciowych.

Badanie wykonuje się też w celu monitorowania rozwoju płodu podczas ciąży oraz kontroli po zabiegach ginekologicznych, takich jak: usunięcie mięśniaków, torbieli jajników czy innych zabiegach. USG ginekologiczne wykonywane jest też u kobiet w trakcie menopauzy, aby ocenić stan macicy i jajników, zwłaszcza gdy pojawiają się nieprawidłowości, m.in. krwawienia między miesiączkami.

Co wykrywa USG ginekologiczne?

USG ginekologiczne pomaga w diagnostyce wielu chorób i zaburzeń w obrębie narządów płciowych kobiet, takich jak:

• torbiele jajników;

• mięśniaki macicy;

• zmiany w obrębie endometrium i polipy endometrialne;

• guzy, torbiele, zgrubienia czy nieregularne struktury w narządach rodnych;

• nieprawidłowości związane z owulacją;

• nieprawidłowości w przebiegu ciąży;

• problemy związane z płodnością;

• cechy zespołu policystycznych jajników (PCOS);

• wykrywanie stanów zapalnych, np. obecności płynów w jamie brzusznej.

Przygotowanie do USG ginekologicznego

USG ginekologiczne nie wymaga specjalnego przygotowania. Nie ma potrzeby pozostawania na czczo, a badanie może być przeprowadzone o dowolnej porze dnia. Na wizytę warto zabrać wyniki wcześniejszych badań USG, również tych wykonanych przez powłoki brzuszne.

USG ginekologiczne – przebieg

Przed badaniem lekarz przeprowadza krótki wywiad medyczny z pacjentką i zadaje jej pytania dotyczące daty ostatniej miesiączki, odczuwanych dolegliwości oraz dotychczasowych problemów zdrowotnych związanych z układem rozrodczym. Następnie pacjentka kładzie się na kozetce, a lekarz nakłada na głowicę ultrasonograficzną jednorazową osłonę i żel, po czym delikatnie wprowadza sondę do pochwy. Odpowiednio lokalizuje sondę, aby móc ocenić w ten sposób stan narządów wewnętrznych.

Niekiedy badanie USG ginekologiczne wykonuje się przez powłoki jamy brzusznej. Wówczas pacjentka odsłania brzuch, a lekarz nakłada na jej skórę specjalny żel, który umożliwia lepsze przewodzenie fal ultradźwiękowych. Przesuwa sondę po brzuchu, aby uzyskać tym samym obraz narządów wewnętrznych.

FAQ