Szczepienia do Tanzanii w Katowicach

Malaria w Tanzanii - ryzyko i profilaktyka

Malaria jest jednym z najpoważniejszych zagrożeń zdrowotnych dla podróżnych wyjeżdżających do Tanzanii. Choroba przenoszona jest przez komary widliszki i bez odpowiedniej profilaktyki może prowadzić do ciężkich powikłań, a nawet śmierci.

Gdzie i kiedy występuje ryzyko?

Ryzyko malarii w Tanzanii jest wysokie przez cały rok we wszystkich obszarach poniżej 1800 m n.p.m. Obejmuje to najpopularniejsze kierunki turystyczne: Zanzibar, Serengeti, Park Narodowy Ngorongoro, Dar es Salaam oraz wybrzeże. Powyżej 1800 m n.p.m. - w tym w wyższych partiach Kilimandżaro - ryzyko transmisji malarii praktycznie nie występuje, jednak zdecydowana większość tras turystycznych przebiega przez strefy zagrożone.

Oporność na leki

Dominującym gatunkiem w Tanzanii jest Plasmodium falciparum - najgroźniejsza postać malarii, oporna na chlorochinę. Oznacza to, że starsze schematy profilaktyki są nieskuteczne. Dobór odpowiedniego leku przeciwmalarycznego wymaga indywidualnej konsultacji z lekarzem medycyny podróży, który uwzględni trasę, czas pobytu, stan zdrowia i ewentualne przeciwwskazania.

Profilaktyka przeciwmalaryczna

CDC zaleca stosowanie leków przeciwmalarycznych we wszystkich obszarach poniżej 1800 m n.p.m., niezależnie od charakteru podróży. Lek należy zacząć przyjmować przed wyjazdem - wyprzedzenie zależy od wybranego preparatu i wynosi od jednego do kilku dni. Kuracja musi być kontynuowana również po powrocie do Polski.

Oprócz profilaktyki farmakologicznej kluczowe jest stosowanie mechanicznych metod ochrony przed komarami:

• Repelenty na skórę i ubranie zawierające DEET lub ikarydynę, aplikowane zgodnie z zaleceniami producenta.

• Długie spodnie i koszule z długim rękawem po zmroku.

• Siatki na łóżko nasączone środkiem owadobójczym, szczególnie w zakwaterowaniu bez klimatyzacji.

Jeśli po powrocie z Tanzanii wystąpi gorączka - nawet do roku po podróży - należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza i poinformować go o odbytej podróży. Malaria może ujawnić się z opóźnieniem.

Co zabrać do apteczki podróżnej do Tanzanii?

Przed wyjazdem do Tanzanii zadbaj o dobrze wyposażoną apteczkę - poza dużymi miastami dostęp do aptek z lekami o odpowiednim standardzie jest ograniczony. Jakość publicznej opieki medycznej w Tanzanii bywa nierówna, wyższy standard oferują prywatne kliniki w Dar es Salaam i na Zanzibarze. W przypadku poważnych problemów zdrowotnych konieczna może być ewakuacja medyczna.

Leki na receptę (po konsultacji w Poradni Medycyny Podróży)

• Leki przeciwmalaryczne - dobór preparatu i schematu dawkowania wymaga indywidualnej konsultacji z lekarzem medycyny podróży.

• Antybiotyk do samoleczenia ciężkiej biegunki podróżnych - dobór leku wymaga konsultacji z lekarzem.

• Leki przyjmowane na co dzień - zabierz na cały pobyt + 1 tydzień zapasu w oryginalnych opakowaniach.

Leki bez recepty

• Na biegunkę i odwodnienie (elektrolity w saszetkach, lek przeciwbiegunkowy) - biegunka podróżnych to najczęstszy problem zdrowotny turystów w Tanzanii.

• Ból i gorączka: paracetamol lub ibuprofen.

• Alergie: lek przeciwhistaminowy, żel na ukłucia owadów.

• Leki na dolegliwości żołądkowe: środek na niestrawność i zgagę.

Środki ochronne

• Ochrona przed owadami: repelent z DEET lub ikarydyną - stosuj szczególnie o zmierzchu i po zmroku, gdy ryzyko ukłucia przez komary przenoszące malarię i dengę jest najwyższe.

• Moskitiera nasączona środkiem owadobójczym - niezbędna przy noclegach w namiotach, budżetowych kwaterach lub lodge'ach bez klimatyzacji.

• Ochrona przed słońcem: krem SPF 50+ (nakładaj co 2h), balsam po opalaniu, okulary UV.

• Lekka odzież z długim rękawem i długie spodnie - ochrona przed owadami i słońcem, szczególnie podczas safari i trekkingu.

Opatrunki i higiena

• Plastry, gaza, bandaże (drobne rany).

• Środek dezynfekcyjny.

• Żel antybakteryjny do rąk.

• Nożyczki, pęseta, rękawiczki jednorazowe.

Inne przydatne rzeczy

• Termometr - gorączka po powrocie z Tanzanii wymaga natychmiastowej konsultacji lekarskiej.

• Zapasowe okulary lub soczewki kontaktowe (jeśli nosisz).

• Woda butelkowana lub tabletki do uzdatniania wody - woda z kranu i naturalne zbiorniki wodne w Tanzanii nie nadają się do picia ani mycia zębów.

Ważne: leki przewoź w bagażu podręcznym w oryginalnych opakowaniach. Jeśli przyjmujesz leki na stałe, miej przy sobie ich listę po angielsku - to ułatwi komunikację z personelem medycznym w razie nagłej sytuacji.

Jak zachować zdrowie w Tanzanii? 5 kluczowych zasad profilaktyki

Zapewnienie ochrony przed ukłuciami owadów oraz odpowiednie środki ostrożności dotyczące żywności, wody i kontaktu ze zwierzętami są kluczowe dla zachowania zdrowia podczas podróży. Należy:

• Stosować środki odstraszające owady i profilaktykę przeciwmalaryczną - repelenty zawierające DEET lub ikarydynę należy nakładać na odkryte części ciała o zmierzchu i po zmroku, gdy aktywność komarów przenoszących malarię i dengę jest najwyższa. Noś długie rękawy i spodnie, śpij pod moskitierą nasączoną środkiem owadobójczym. Leki przeciwmalaryczne dobrane przez lekarza stosuj zgodnie z zaleceniami - przed wyjazdem, w trakcie i po powrocie.

• Unikać kontaktu z bezpańskimi zwierzętami, zarówno domowymi, jak i dzikimi - Tanzania jest krajem wysokiego ryzyka wścieklizny. W razie pogryzienia, zadrapania lub polizania przez zwierzę natychmiast przemyj ranę wodą z mydłem i niezwłocznie udaj się po pomoc medyczną - szczepienie poekspozycyjne musi być podane jak najszybciej. Dostęp do pełnej profilaktyki poekspozycyjnej w Tanzanii jest ograniczony poza dużymi miastami.

• Zachować higienę wody, żywności i żywienia - pij wyłącznie wodę butelkowaną lub przegotowaną, myj ręce przed jedzeniem, unikaj surowych warzyw i owoców niemytych w bezpiecznej wodzie, posiłków ulicznych i niepasteryzowanych produktów mlecznych. Unikaj kontaktu z naturalnymi zbiornikami słodkiej wody - rzeki i jeziora w Tanzanii mogą być skażone przywrami wywołującymi schistosomatozę.

• Zapewnić ochronę przed następstwami wypadków komunikacyjnych - Tanzania należy do krajów o podwyższonej wypadkowości drogowej. Unikaj jazdy nocą poza miastami i przepełnionych pojazdów. Wybieraj sprawdzone środki transportu, zawsze zapinaj pasy i zachowaj szczególną ostrożność jako pieszy.

• Podjąć inne działania profilaktyczne, takie jak intensywna ochrona przed słońcem (szczególnie podczas safari i trekkingu na otwartym terenie), unikanie zabiegów takich jak tatuaże czy przekłucia skóry niesterylnymi igłami, stosowanie prezerwatyw podczas kontaktów seksualnych oraz dbanie o higienę stóp - chodzenie boso po piasku i ziemi grozi zakażeniem pasożytami skórnymi.

Przestrzeganie tych środków ostrożności pomoże zmniejszyć ryzyko różnego rodzaju zagrożeń zdrowotnych i cieszyć się bezpieczniejszą podróżą.

Co warto wiedzieć o Tanzanii przed podróżą?

Kilka praktycznych faktów, które pomogą Ci zaplanować bezpieczny wyjazd.

• Zanzibar i kontynent - różny profil ryzyka zdrowotnego - jeśli planujesz łączoną podróż safari + Zanzibar, pamiętaj, że oba kierunki wymagają profilaktyki przeciwmalarycznej. Zanzibar leży poniżej 1800 m n.p.m. i ryzyko malarii dotyczy całej wyspy przez cały rok. Nie zakładaj, że pobyt w nadmorskim kurorcie oznacza mniejsze zagrożenie niż safari w buszu.

• Choroba wysokościowa na Kilimandżaro - realne zagrożenie - szczyt Kilimandżaro osiąga 5895 m n.p.m. Choroba wysokościowa może dotknąć nawet osoby w dobrej kondycji fizycznej - nie zależy od sprawności, lecz od tempa aklimatyzacji. Przed planowaną wspinaczką skonsultuj się z lekarzem medycyny podróży w sprawie profilaktyki farmakologicznej i odpowiedniego tempa wejścia.

• Schistosomatoza - niewidoczne ryzyko w słodkiej wodzie - jeziora i rzeki Tanzanii, w tym okolice jeziora Wiktorii i Tanganika, mogą być skażone przywrami wywołującymi schistosomatozę. Zakażenie następuje przez kontakt skóry z wodą - pływanie, brodzenie, mycie. Nie ma szczepionki ani chemoprofilaktyki. Jedyną ochroną jest unikanie kontaktu z naturalnymi zbiornikami słodkiej wody.

• Wścieklizna - Tanzania w czołówce krajów wysokiego ryzyka - bezpańskie psy są obecne w całym kraju, również w okolicach popularnych obiektów turystycznych i obozowisk safari. Szczepienie przed wyjazdem upraszcza postępowanie po ekspozycji - w razie pogryzienia wystarczą dwie dawki przypominające zamiast pełnego schematu z immunoglobuliną. Dostęp do immunoglobuliny przeciw wściekliźnie poza Dar es Salaam i Zanzibarem jest bardzo ograniczony.

• Przed wyjazdem sprawdź aktualne ostrzeżenia MSZ RP - sytuacja bezpieczeństwa w Tanzanii, szczególnie w regionach graniczących z Mozambikiem i Demokratyczną Republiką Konga, może się zmieniać. Na stronie Ministerstwa Spraw Zagranicznych znajdziesz aktualne informacje dla podróżujących, w tym wykaz rejonów odradzanych.

Ile kosztują szczepienia do Tanzanii?